Bankacılıkta düşüş yüzde 2’yi aştı, endeks sanayi ile tutundu

Küresel risk iştahında yeniden toparlanma çabası izlenirken, ABD’de bankaların beklenenden iyi gelen bilançoları sonrasında iyimser hava genele yayılıyor. Yurtiçinde de TCMB’deki değişikliklerin ardından kurdaki yükseliş ile endeks üzerindeki baskı izlendi. Geçen ay PPK’dan çıkan 100 baz puanlık faiz indirimi ardında yükselen CDS’ler, TCMB’deki değişiklikler sonrasında 450 seviyesinin üstüne çıktı. Bu seviye Mart ayında yapılan Merkez Bankası Başkan değişikliğinden sonra görülen en yüksek seviye oldu. Dolarda da küresel ölçekte değer kaybı, dolar endeksinde de aşağı yönlü seyirle gelişmekte olan ülkelerin para birimleri değer kazanırken, TL varlıklardaki değer kaybı sürüyor. 

Yurtdışı borsalar dün günü güçlü yükselişle kapatırken, Borsa istanbul’da kur ve faizlerdeki yeni zirve seviyelerinin test edilmesiyle negatif ayrışma izlendi. BIST 100 Endeksi günü yüzde 0,13 oranında düşüşle 1.411,75 seviyesinden tamamladı. Endeks güne yükselişle başladı, sonrasında da gün boyunca karışık bir seyir izlendi. Bugün ise yurtdışındaki olumlu havanın devam ettiği görülüyor. Bir yandan da artan enerji fiyatları risk oluşturmayı sürdürüyor. Brent petrol Ekim 2018’den sonraki en yüksek seviyelerinde. Asya piyasaları alıcılı iken Avrupa borsaları yükselişle açıldı. ABD’de endeksler dünkü sert yükselişlerin ardından, bilançoların etkisiyle bugüne de yükselişle başladı.

BORSA İSTANBUL

Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi dün küresel pay piyasalarından negatif ayrıştı ve günü yüzde 0,13 azalışla 1.411,75 puandan tamamladı. 

Analistler, ABD’nin 4 büyük bankasından gelen güçlü bilanço sonuçları ve para politikalarına yönelik yol haritasının netleşmesi ile küresel piyasalarda pozitif bir seyir izlendiğini kaydetti.

Bugün Fed yetkililerinden gelecek açıklamaların izlenmeye devam edileceğini aktaran analistler, veri gündeminde ise yurt içinde piyasa katılımcıları anketi ve kısa vadeli dış borç istatistiklerinin, yurt dışında ABD’de perakende satışlar, New York Fed imalat endeksi ve Michigan Üniversitesi güven endeksi ile Euro Bölgesi’nde dış ticaret dengesinin öne çıkacağını bildirdi.

Teknik açıdan BİST 100 endeksinde, 1.435 seviyesinden oluşan geri çekilmelerin, dün seans içi kritik olan 1.410 desteğinde koruma çabasıyla hareketlendiği görüldü. Seans içi geri çekilmelerde 1.410 seviyesi ilk önemli destek noktası olarak izlenirken, endeksin tepki sürecinde gücünü koruyabilmesi için bu desteğin üzerinde tutunması gerekiyor. Sonrasında da ilk etapta 1.435 ve ardından 1.450 seviyesini hedefleyecek yukarı potansiyelin devam edebileceği düşünülüyor. Seans içi olası geri çekilmelerde ise 1.401 seviyesi ana destek olurken, aşağı yönde bu seviyenin ihlal edilmesi halinde 1.394 seviyesine geri çekilme hareketinin hızlanabileceği de belirtiliyor.

Piyasalarda bugün takip edilen verilerde öne çıkanlar ise yurt içinde 10.00’da ekim ayı Merkez Bankası Piyasa Katılımcıları Anketi ile ağustos ayı kısa vadeli dış borç istatistikleri ve 11.00’de eylül ayı bütçe dengesi oldu. Yurt dışında da 12.00’de Euro Bölgesi, ağustos ayı dış ticaret dengesi, ABD’de de 15.30’da ekim ayı New York Fed İmalat Endeksi ve eylül ayı perakende satışlar ile 17.00’de ekim ayı Michigan Üniversitesi Tüketici Güven Endeksi geldi. 

Açılışta BIST 100 endeksi, önceki kapanışa göre 5,70 puan ve yüzde 0,40 artarak 1.417,45 puana yükseldi.

Bankacılık endeksi yüzde 0,35 ve holding endeksi yüzde 0,36 artış kaydetti. Sektör endeksleri arasında en fazla kazandıran yüzde 0,85 ile turizm olurken, hiçbir sektör endeksinin kaybettirmediği görüldü.

Günün ilk yarısında yatay seyreden BIST 100 endeksi, saat 13.00 itibarıyla önceki kapanışa göre 0,14 puan artışla 1.411,89 seviyesine çıktı. Toplam işlem hacmi 7,7 milyar lira düzeyinde gerçekleşti. Endeks, günün ilk yarısında en düşük 1.409,17 ve en yüksek 1.421,69 puanı gördü.

İlk yarıda bankacılık endeksi yüzde 1,64, holding endeksi yüzde 0,29 değer kaybetti. Sektör endeksleri arasında en fazla kazandıran yüzde 1,10 ile turizm, en çok gerileyen ise bankacılık oldu.

Günün ilk yarısında mali endeks yüzde 0,67 değer kaybetti, teknoloji endeksi yüzde 0,14, sanayi endeksi yüzde 0,35, hizmetler endeksi yüzde 0,30 değer kazandı.

Önceki kapanışa göre günün ilk yarısında BIST 100 endeksine dahil hisselerden 56’sı yükseldi, 41’i değer kaybetti. En çok işlem gören hisse senetleri Garanti BBVA, Türk Hava Yolları, Tüpraş, Emlak Konut Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı ve Kardemir (D) oldu.

Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi önceki kapanışa göre, yüzde 0,15  oranında 2,18 puan değer kaybederek günü 1.409,56  puandan tamamladı.Toplam işlem hacmi 18  milyar lira seviyesinde gerçekleşti. Endeks gün içinde 1.421,69 ile 1.397,15 seviyeleri aralığında dalgalandı.

Bankacılık endeksi yüzde 2,31 ve holding endeksi yüzde 0,55 oranında değer kaybetti. Sektör endeksleri arasında en fazla kazandıran yüzde 2,09  ile ulaştırma , en çok gerileyen ise yüzde 2,51  ile madencilik  oldu.

Önceki kapanışa göre mali endeks yüzde 1,03 ve teknoloji endeksi ise yüzde 0,60 oranında değer kaybederken, sanayi endeksi yüzde 0,18 ve hizmetler endeksi yüzde 0,50 oranında değer kazandı.

BIST 30 endeksi, önceki kapanışa göre puan 3,24 ve yüzde 0,21  düşüşle 1.515,75  puandan kapandı. BIST hisselerinin 125’i prim yaptı, 258’i geriledi. Garanti Bankası, Türk Hava Yolları, Kardemir D, Ereğli Demir Çelik ve Tüpraş en çok işlem gören hisse senetleri oldu.

KÜRESEL PİYASALAR

Küresel piyasalarda, enflasyonist kaygıların yerini güçlü bilançoların iyimserliğine bırakmasıyla pozitif bir seyir izlenirken, bugün yurt içi ve yurt dışında yoğun veri gündemi takip edilecek.

ABD Merkez Bankası’nın (Fed) son toplantı tutanaklarında yatırımcıların beklediği tahvil alımlarının azaltılmasının zamanlaması ve hızına dair önemli detaylara yer verilmesinin ardından para politikalarına ilişkin belirsizlikler azalırken, yatırımcıların odağını enflasyonist kaygılardan açıklanan güçlü bilançolara çevirdiği görüldü.

ABD’de yılın üçüncü çeyreğinde geçen yılın aynı dönemine kıyasla Bank of America’nın net karı yüzde 57 artışla 7,7 milyar dolara, Citigroup’un net karı yüzde 48 yükselişle 4,6 milyar dolara ulaştı. Aynı dönemde net karını Wells Fargo yüzde 59 artırarak 5,1 milyar dolara, Morgan Stanley yüzde 37 yükselterek 3,7 milyar dolara çıkardı.

Makroekonomik tarafta da dün pozitif veriler izlenirken, ABD’de ilk kez işsizlik maaşı başvurusunda bulunanların sayısı yeni tip korona virüs (Kovid-19) salgınının başlangıcından bu yana ilk kez 300 binin altına geriledi. 293 bin seviyesinde açıklanan işsizlik maaşı başvurularının 319 bin olması öngörülüyordu. Ülkede Üretici Fiyat Endeksi de (ÜFE) eylülde aylık bazda yüzde 0,5 ile piyasa beklentilerinin altında yükseliş kaydetti.

Öte yandan dün Fed yetkililerinin açıklamaları da yakından takip edilirken, yapılan yönlendirmelerin enflasyonist baskıların bir müddet daha gündemde kalabileceği, varlık alımlarının azaltılması için yolun açıldığı, faiz artırımları için ise daha fazla zamana ihtiyaç duyulduğu üzerinde yoğunlaştığı görüldü.

Bu gelişmelerle dün New York borsasında alış ağırlıklı bir seyir izlendi. Dow Jones endeksi yüzde 1,56 değer kazanırken, S&P 500 endeksi yüzde 1,71 ve Nasdaq endeksi yüzde 1,73 artışla 27 Eylül’den bu yana en yüksek kapanışlarını gerçekleştirdi.

Avrupa tarafında, dün Avrupa Merkez Bankası (ECB) Başkanı Christine Lagarde, Euro Bölgesi’nde enflasyonda yaşanan artışın geçici nedenlerden kaynaklandığı görüşünü yinelerken, artan petrol fiyatlarının desteğiyle enerji hisselerinde yüzde 1’in üzerinde yükseliş yaşandı. İngiltere’de FTSE 100 endeksi yüzde 0,92, Almanya’da DAX 30 endeksi yüzde 1,4, Fransa’da CAC 40 endeksi yüzde 1,33 ve İtalya’da FTSE MIB 30 endeksi yüzde 1,23 değer kazandı.

Asya’da borsaları, ABD borsalarından devralınan pozitif havanın etkisiyle güne yükselişle başlamasına karşın, Çin ekonomisinde devam eden sorunlara ilişkin endişelerin kazançları sınırladığı, ülke borsasında sektörler arası fiyatlamaların farklılaştığı görülüyor. Diğer taraftan Japonya’nın yeni başbakanı Fumio Kishida, partisinin Abenomics programı kapsamında geniş tabanlı büyüme sağlamadaki başarısızlığını kabul ederken, ülkeyi bu politikadan uzaklaştırma sözü verdi. Bu gelişmelerle kapanışa yakın Japonya’da Nikkei 225 endeksi yüzde 1,4, Çin’de Şanghay bileşik endeksi yüzde 0,3, Güney Kore’de Kospi endeksi yüzde 0,9 yükselirken, iki günlük tatilin ardından bugün işleme açılan Hong Kong’da Hang Seng endeksi yüzde 0,8 artışla seyretti.

Avrupa borsaları, güne alış ağırlıklı bir seyirle başladı. Açılışın ardından Stoxx Europe 600 gösterge endeksi yüzde 0,4 artarak 468 puan, Almanya’da DAX 30 endeksi yüzde 0,2 yükselerek 15.496 puan oldu. İngiltere’de FTSE 100 endeksi yüzde 0,3 artışla 7.239 puanda, Fransa’da CAC 40 endeksi yüzde 0,6 yükselişle 6.716 puanda, İtalya’da MIB 30 endeksi yüzde 0,7 primle 26.455 puanda ve İspanya’da IBEX 35 endeksi yüzde 0,7 kazançla 8.989 puanda bulundu.

New York borsası, güçlü gelen bilançolar ve perakende satışlardaki beklenmedik artışın ardından güne yükselişle başladı. Açılışta Dow Jones endeksi, 200 puanın üzerinde değer kazandı ve yüzde 0,61 artarak 35.124,89 puana çıktı. S&P 500 endeksi yüzde 0,49 kazançla 4.459,93 puana ve Nasdaq endeksi yüzde 0,46 artışla 14.891 puana yükseldi.

Endekslerdeki pozitif seyirde, ABD’de güçlü gelen üçüncü çeyrek bilançoları ve perakende satışların eylülde beklentilerin aksine artış göstermesi etkili oldu.

ABD’li bankalar temmuz-eylül dönemine ait finansal sonuçlarını açıklamaya devam ederken, JPMorgan Chase, Bank of America, Citigroup ve Morgan Stanley’nin ardından Goldman Sachs da net karının arttığını duyurdu. Goldman Sachs’ın net karı, bu yılın üçüncü çeyreğinde geçen yılın aynı dönemine kıyasa yüzde 60 artarak 5,38 milyar dolar oldu. 

PARA PİYASALARI

İstanbul serbest piyasada dolar 9,2060 liradan, euro 10,6970 liradan güne başladı.

Serbest piyasada 9,2040 liradan alınan dolar, 9,2060 liradan satıldı. 10,6950 liradan alınan euronun satış fiyatı ise 10,6970 lira olarak belirlendi.

Dünkü kapanışta doların satış fiyatı 9,1710 lira, euronun satış fiyatı ise 10,6320 lira olmuştu.

Dolar/TL ise dün tarihi zirvesini 9,2039’a taşımasının ardından bugün bankalararası piyasanın açılışında 9,1960 seviyelerinde bulundu.

Dolar/TL sabah saatlerinde 9,2032 seviyesinin üzerine çıkarak 9,2160 ile yeni zirve seviyesini gördü. Euro/TL de 10,70 seviyesinin üzerini gördü.

Dolar endeksi dün 93,8 ile son 10 günün en düşük seviyesini görmesinin ardından bugün 93,9 seviyelerinde bulundu. ABD’nin 10 yıllık tahvil faizleri ise dün yüzde 1,56 seviyelerinden yüzde 1,51’lere kadar gerilemesinin ardından bugün yüzde 1,52’nin hemen üzerinde seyretti.

Euro/dolar paritesi dün 1,1625 ile son 10 günün en yüksek seviyesini görmesinin ardından bugün 1,1610 seviyelerinde bulundu.

Dolar/TL, güne yükselişle başlamasının ardından 9,21 seviyelerinde işlem gördü.

Dün yükselişini üst üste beşinci işlem gününe taşıyan dolar/TL, günü önceki kapanışın yüzde 1,09 üzerinde 9,1874 seviyesinden tamamladı.

Dolar/TL, yeni güne de yükselişle başlayarak 9,2290 ile zirveyi görmesinin ardından saat 10.15 itibarıyla önceki kapanışın yüzde 0,3 üzerinde 9,2130 seviyesinde bulundu.

Euro/TL yüzde 0,23 değer kazancıyla 10,6970’ten, sterlin/TL de yüzde 0,50 yükselişle 12,6250’den satıldı.

Dolar endeksi yüzde 0,1 düşüşle 93,9 seviyesinde bulunurken, euro/dolar paritesi ise önceki kapanışın yüzde 0,1 üzerinde 1,1610’dan işlem gördü.

Gün ortasında Borsa İstanbul Tahvil ve Bono Piyasası Kesin Alım Satım Pazarı’nda işlem gören gösterge kağıdı 20 Eylül 2023 vadeli tahvilin, bugün valörlü işlemlerinin saat 13.00 itibarıyla basit getirisi yüzde 17,78, bileşik getirisi yüzde 18,57 seviyelerinde bulundu.

Uluslararası piyasalarda saat 13.00 itibarıyla euro/dolar paritesi 1,1604, sterlin/dolar paritesi 1,3728 ve dolar/yen paritesi 114,37 düzeyinde seyretti.

İstanbul serbest piyasada dolar 9,2240 liradan, euro 10,7010 liradan satıldı.

Gün sonunda Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), doların bugünkü efektif kurunu alışta lira, satışta lira olarak açıkladı. TCMB, önceki efektif kurunu alışta 9,1352 lira, satışta 9,1718 lira olarak belirlemişti.

Uluslararası piyasalarda, saat 18.00 itibarıyla euro/dolar paritesi 1,16061, sterlin/dolar paritesi 1,3769, dolar/yen paritesi de 114,07 düzeyinde seyretti. İstanbul serbest piyasada dolar/TL 9,2001 liradan, euro/TL 10,6790 ve sterlin/TL 12,6750 liradan karşılık buldu.

EMTİA PİYASALARI

Brent petrolün varili, uluslararası piyasalarda 84,83 dolardan işlem gördü.

Dün 84,50 dolara kadar yükselen Brent petrolün varil fiyatı, günü 84 dolar seviyesinde tamamladı. Brent petrolün varili, bugün saat 09.52 itibarıyla kapanışa göre yüzde 0,99 artışla 84,83 dolardan işlem gördü. Batı Teksas türü (WTI) ham petrolün varili 82,03 dolardan alıcı buldu.

Petrol fiyatları, güçlü talep sinyallerinin yanı sıra artan doğal gaz ve kömür fiyatlarının üreticileri petrol kullanımına yöneltmesiyle gelecek birkaç ay içinde arz talep makasının açılacağı işaretleri üzerine yükseldi.

Uluslararası Enerji Ajansının (IEA) dün yayımlanan raporuna göre, yükselen doğal gaz fiyatlarının petrol kullanımını teşvik etmesiyle küresel talepte normal koşullara kıyasla günlük 500 bin varil artış bekleniyor.

Petrol İhraç Eden Ülkeler Örgütü de (OPEC) çarşamba günü yayımlanan raporunda, bu yılın son çeyreğinde petrol tüketimindeki mevsimsel artış ve yüksek doğal gaz fiyatlarının üreticileri petrol kullanımına teşvik etmesinin öngörüldüğünü ve bu durumun talepte artışa yol açacağına işaret etmişti.

ABD Enerji Enformasyon İdaresi (EIA) ise çarşamba günü yayımladığı raporunda ise dünyanın en büyük petrol üreticisi ABD’nin bu yıl günlük petrol üretimindeki düşüşün daha önceki tahmininin üstünde olacağını ve 11 milyon varile kadar düşeceğini öngörmüştü.

Tüm bu öngörüler sonucunda dünya genelinde artan talebi karşılayacak üretimin bulunmayacağı beklentisi fiyatların orta vadede yukarı yönlü hareketini destekliyor.

Öte yandan, EIA’nın dün açıkladığı verilere göre, ABD’nin ticari ham petrol stokları geçen hafta bir önceki haftaya göre yaklaşık 6,1 milyon varille beklentinin üstünde arttı. Piyasa beklentisi, stokların yalnızca 140 bin varil artacağı yönündeydi.

Ülkenin benzin stoklarında ise 2 milyon varil düşüş görüldü.

Brent petrolde teknik olarak 84,94 ile 85,24 dolar aralığının direnç, 84,64 ile 84,34 dolar aralığının ise destek bölgesi olarak izlenebileceği belirtiliyor.

Altının gram fiyatı, haftanın son işlem günün düşüşle başlamasının ardından 529 lira seviyesinde işlem gördü.

Dün altının ons fiyatı ve dolar kurundaki yükselişe paralel değer kazanan ve 531,8 lirayla 2 Haziran’dan bu yana en yüksek seviyesine çıkan altının gram fiyatı, günü önceki kapanışın yüzde 1,3 üzerinde 530,6 liradan tamamladı.

Altının gram fiyatı, yeni güne düşüşle başlamasının ardından, saat 11.25 itibarıyla önceki kapanışın yüzde 0,3 altında 528,8 liradan işlem gördü. Çeyrek altın 865 lira, Cumhuriyet altını da 3.531 liradan satıldı.

Altının ons fiyatı, önceki kapanışa göre yüzde 0,5 azalışla 1.788 dolardan alıcı buldu.

Analistler, son üç günde ABD’nin 10 yıllık tahvil faizindeki gerilemenin altının ons fiyatını desteklemesinin ardından bugün küresel pay piyasalarında artan risk iştahının altının ons fiyatını baskıladığını söyledi.

Analistler, teknik açıdan altının ons fiyatında 1.770 doların destek, 1.810 doların direnç konumunda olduğunu bildirdi.

Gün ortasında İstanbul Kapalıçarşı’da 24 ayar külçe altının gram satış fiyatı 528,20 lira, Cumhuriyet altınının satış fiyatı ise 3.500,00 lira oldu.

Altının onsu ise uluslararası piyasalarda 1.783,67 dolardan, Londra Brent tipi ham petrolün varil fiyatı yüzde 0,61 yükselişle 84,28 dolardan işlem gördü.

Gün sonunda Borsa İstanbul Kıymetli Madenler ve Kıymetli Taşlar Piyasası’nda (KMKTP) en düşük 526 bin 600 lira, en yüksek ise 530 bin 500 lirayı gören standart altının kilogram fiyatı, günü önceki kapanışa göre yüzde 0,74 düşüşle 526 bin 600 liradan tamamladı.

İstanbul Kapalıçarşı’da, bugün kapanışta çeyrek altın 850,00 lira, Cumhuriyet altını 3.481,00 liradan satılırken, 24 ayar külçe altının gram fiyatı ise dünkü kapanışa göre yüzde 0,81 düşüşle 525,20 liradan işlem gördü.

Altının onsu, uluslararası piyasalarda saat 18.00 itibarıyla 1.775 dolardan, Brent tipi ham petrolün varil fiyatı vadeli işlemlerde, yüzde 0,85  yükselerek 84,71 dolardan işlem gördü.

VADELİ PİYASA

Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası’nda (VİOP) ekim vadeli BIST 30 endeksine dayalı kontrat, güne yükselişle başlamasının ardından 1.527 puanda dengelendi.

Ekim vadeli endeks kontratı, en yüksek 1.528,25 puanı görmesinin ardından önceki normal seans kapanışının yüzde 0,3 üzerinde 1.527,00 seviyesinden işlem gördü.

Dün, 1.515-1.535 bandında dalgalı bir seyir izleyen endeks kontratı, normal seansı önceki kapanışın yüzde 0,4 altında 1.522,25 puandan tamamladı. Endeks kontratı, akşam seansında sınırlı da olsa kayıplarını telafi ederek 1.525,00 puana yükseldi.

Analistler, ABD’de para politikasına ilişkin belirsizliklerin azalmasının ardından açıklanan bilançolardaki güçlü görünümün küresel pay piyasalarında alış ağırlıklı seyri desteklediğini söyledi.

Analistler, teknik açıdan endeks kontratında 1.510 seviyesinin destek, 1.550 puanın direnç konumunda olduğunu ifade etti.