Borsa İstanbul’da alımlar güçleniyor

Küresel piyasalar güne başlarken yön bulmakta zorlanıyor. Asya tarafında Evergrande krizi ile başlayan gelişmeler baskı unsuru olmaya devam ederken, enerji fiyatları ve ABD’de faizlerin seyri piyasa fiyatlamalarında etkili oluyor. Gözler bugün ABD’de açıklanacak olan enflasyon verisine çevrilirken, başta faizler olmak üzere dalgalanmanın artması bekleniyor. Son dönemde Avrupa’da tedarik zincirinde aksamalar ve enerji fiyatlarında artışların neden olduğu zayıf görünüm izlenmeye devam ediyor.

Küresel piyasalarda enerji fiyatlarındaki artışın da destek olduğu enflasyon endişeleri mevcut yerini korurken, yön arayışı ve oynaklık etkili oluyor. BIST 100 dün küresel piyasalardaki kararsız görünümün etkisi ile sınırlı bir alanda hareket ettikten sonra günü önceki gün kapanışına yakın 1.417 puandan tamamladı. Yatay görünüme rağmen işlem hacmi son dönemdeki seyrin bir miktar üzerinde oluştu. Bugüne yükselişle başlayan endeks, açılış sonrasında alımlar hızlandı. Bu sabah küresel piyasalardaki karışık kararsız görünüm devam ederken, Asya piyasalarında karışık seyir izlendi. ABD endekslerinde dünkü sınırlı kayıpların ardından, endeks vadeli kontratlarının bugüne karışık seyirle başlaması dikkati çekerken, bugün başlayacak bilanço sezonunun hisse bazlı hareketleri artırabileceği belirtiliyor. Avrupa borsaları Almanya hariç düşüşle açıldı. 

BORSA İSTANBUL

Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi, dün güne yükselişle başlamasının ardından döviz kurlarındaki yükseliş ve azalan küresel risk iştahının etkisiyle kapanışa yakın kazançlarını geri verdi ve günü yüzde 0,04’lük sınırlı artışla 1.416,82 puandan tamamladı. 

Bu arada, Uluslararası Para Fonu (IMF), Türkiye ekonomisine yönelik büyüme tahminini 2021 için yüzde 5,8’den yüzde 9’a yükseltirken, 2022 için yüzde 3,3 düzeyinde bıraktı.

Analistler, rekor seviyelere yükselen emtia fiyatlarının küresel bazda enflasyon baskısı oluşturmaya devam ettiğini, artan belirsizliklerin pay piyasalarını negatif etkilediğini söyledi.

Bugün yurt içinde konut satış istatistiklerinin, yurt dışında ise FOMC toplantı tutanakları, ABD ve Almanya’da enflasyon ile Euro Bölgesi’nde sanayi üretimi başta olmak üzere yoğun veri gündeminin takip edilecek.

Teknik açıdan BİST 100 endeksinde, 1.375 ana destek bölgesinde yaşanan dip arayışı sonrası başlayan tepki yükselişi, dün 1.425 seviyesinde bulunan ilk önemli hedef noktasına ulaştı. Piyasada, yukarı yönlü ataklarda 1.425 seviyesi ilk önemli hedef noktası olurken, endeksin bu dirençte oluşacak seans içi baskılarla geri çekilmelerde 1.410 üzerinde dengelenmesi gerekiyor. Bu ara desteği korumayı başaracak hareketlerin ise piyasada 1.425 direncini üzerinde 1.450 seviyesini hedeflemesi bekleniyor. Endeksin 1.410-1.415 altında ise 1.403 seviyesine kadar geri çekilmesini devam ettirmesi beklenirken, bu seviye altında kapanış yapması halinde bir boğa tuzağı oluşması ve satış baskısının 1.373-1.379 aralığına kadar devam etme riskinin oluşması bekleniyor. Yükselişlerin düşük hacimle gerçekleşmesi boğa tuzağı riskinin devam ettiğine işaret ederken, momentumdaki zayıflama gün içinde sınırlı da olsa kar satışları yaşanabileceğini gösteriyor. 

Piyasalarda bugün takip edilecek verilerde öne çıkanlar ise 09.00’da İngiltere, ağustos ayı sanayi üretimi ve Almanya, eylül ayı TÜFE, 10.00’da Türkiye, eylül ayı konut satışları, 12.00’de Euro Bölgesi, ağustos ayı sanayi üretimi ve sonrasında da ABD’den 15.30da eylül ayı TÜFE ile 21.00’de eylül ayı FOMC toplantı tutanakları olacak.

Açılışta BIST 100 endeksi, önceki kapanışa göre 4,49 puan ve yüzde 0,32 artarak 1.421,31 puana yükseldi.

Bankacılık endeksi yüzde 0,38 ve holding endeksi yüzde 0,36 artış kaydetti. Sektör endeksleri arasında en fazla kazandıran yüzde 1,53 ile ulaştırma olurken, yüzde 0,02 ile menkul kıymet yatırım ortaklığı ile gıda ve içecek sınırlı kaybettirdi.

Günün ilk yarısında yükseliş eğiliminde hareket eden BIST 100 endeksi, saat 13.00 itibarıyla önceki kapanışa göre 14,16 puan artışla 1.430,99 seviyesine çıktı. Toplam işlem hacmi 7,7 milyar lira düzeyinde gerçekleşti. Endeks, günün ilk yarısında en düşük 1.420,93, en yüksek ise 1.431,69 puanı gördü.

İlk yarıda bankacılık endeksi yüzde 0,57, holding endeksi yüzde 1,20 değer kazandı. Sektör endeksleri arasında en fazla kazandıran yüzde 3,89 ile metal eşya, makine, en çok gerileyen ise yüzde 0,65 ile madencilik oldu.

Günün ilk yarısında mali endeks yüzde 0,82, hizmetler endeksi yüzde 0,81, teknoloji endeksi yüzde 0,66, sanayi endeksi yüzde 1,10 değer kazandı.

Önceki kapanışa göre günün ilk yarısında BIST 100 endeksine dahil hisselerden 80’i yükseldi, 14’ü değer kaybetti. En çok işlem gören hisse senetleri Türk Hava Yolları, Ford Otomotiv, Garanti BBVA, ASELSAN, Kardemir (D), oldu.

KÜRESEL PİYASALAR

Küresel piyasalarda enflasyonist endişelerle dün satış ağırlıklı bir seyir izlenmesinin ardından, bugün ABD’de açıklanacak eylül ayı enflasyonu ve ABD Merkez Bankası’nın (Fed) toplantı tutanakları takip edilecek.

Emtia fiyatlarındaki yukarı yönlü seyrin devam etmesi, yeni tip korona virüs (Kovid-19) salgını sonrası arz ve talep kaynaklı faktörlerle yükselen enflasyonun beklenenden daha uzun süre gündemde kalacağı endişelerini artırdı. Büyümeye dair aşağı yönlü baskıların olduğu bir ortamda artan enflasyonist kaygılar para politikalarına dair belirsizlikleri beraberinde getirirken, bu kapsamda ABD’de bugün açıklanacak enflasyon verisi ile Fed Açık Piyasa Komitesi’nin (FOMC) eylül ayı toplantı tutanaklarının yatırımcı algısının şekillenmesinde önemli rol oynayacağı belirtiliyor.

Analistler, Fed’in eylül ayı toplantısında ekonomideki gelişimin beklenildiği gibi devam etmesi halinde “yakında” varlık alım hızının yavaşlatılabileceği mesajı verdiğini anımsatarak, piyasada beklentilerin, Fed tarafından bu adımlara aralıkta başlaması ve 2022 ortasında tamamlanması yönünde olduğunu söyledi.

Bugün açıklanacak eylül ayı enflasyon verisinin de para politikasının geleceğine dair önemli ipucu vereceğini aktaran analistler, ağustosta yüzde 5,3 düzeyinde gerçekleşen veriye dair beklenti üzeri bir gerçekleşmenin sıkılaşma yol haritasını teyid edeceğini vurguladı. Beklentiler yıllık enflasyonun yüzde 5,3 seviyesinde kalacağı yönünde.

Makroekonomik tarafta dün New York Fed’in eylül ayına ait Tüketici Beklentileri Anketi’nin sonuçlarına göre, gelecek 12 ayı kapsayan kısa vadeli medyan enflasyon beklentileri eylülde 0,1 puan artışla yüzde 5,3’ye yükseldi. Art arda 11 aydır yükseliş gösteren kısa vadeli enflasyon beklentileri, anketin yapılmaya başlandığı 2013’ten bu yana en yüksek seviyeye ulaştı. Öte yandan ABD’de JOLTS Açık İş Sayısı ağustosta 10 milyon 439 bine gerileyerek Aralık 2020’den bu yana ilk kez düşüş kaydetti.

Bu gelişmelerle dün New York borsasında satış ağırlıklı bir seyir izlenirken, Dow Jones endeksi yüzde 0,34, S&P 500 endeksi yüzde 0,24, Nasdaq endeksi yüzde 0,14 değer kaybetti.

Avrupa tarafında, dün Kovid-19’un ekonomik sonuçlarıyla mücadele için hazırlanan kurtarma programının finansmanı kapsamında Avrupa Birliği (AB) ilk defa yeşil tahvil ihraç etti. Söz konusu ihraca rekor düzeyde talep geldi. Açıklanan veriler de ekonomik toparlanmaya dair güveni sarsmaya devam ederken, bu gelişmelerle Avrupa borsalarında dün satış ağırlıklı bir seyir izlendi. İngiltere’de FTSE 100 endeksi yüzde 0,23, Almanya’da DAX 30 endeksi ve Fransa’da CAC 40 endeksi de yüzde 0,34 değer kaybetti.

Asya’da bugün açıklanan verilere göre, Japonya’da ağustos ayı çekirdek makina siparişleri artış beklentilerinin aksine aylık bazda yüzde 2,4 düşüş kaydetti. Çin’de ise eylülde bir önceki yılın aynı ayına göre ihracat yüzde 28,1 ve ithalat yüzde 17,6 arttı. Ülkede dış ticaret fazlası, beklentilerin üzerinde gelen ihracat verilerinin desteği ile 46,8 milyar dolarlık öngörüleri aşarak 66,8 milyar dolar oldu.

Makroekonomik verilerin karışık sinyaller vermesinin yanı sıra Çin’de çeşitli sektörlere yönelik regülasyon adımları, emlak sektöründe borçların yapılandırılması ve tedarik sorunlarına ilişkin gelişmeler gündemin odağındaki yerini koruyor. Bu gelişmelerle kapanışa yakın Çin’de Şanghay bileşik endeksi yüzde 0,4, Hindistan’da Sensex endeksi yüzde 0,6 ve Güney Kore’de Kospi endeksi yüzde 1 değer kazanırken, Japonya’da Nikkei 225 endeksi yüzde 0,3 düşüş kaydetti.

Avrupa borsaları, güne Almanya hariç düşüşle başladı. Açılışın ardından Stoxx Europe 600 gösterge endeksi yatay seyirle 457,22 puan, Almanya’da DAX 30 endeksi ise yüzde 0,31 değer kazanarak 15.191 puan oldu. İspanya’da IBEX 35 endeksi yüzde 0,24 azalışla 8.913 puanda, Fransa’da CAC 40 endeksi yüzde 0,20 değer kaybederek 6.535 puanda ve İngiltere’de FTSE 100 endeksi yüzde 0,47 azalışla 7.096 puanda bulundu.

Analistler, İngiltere başta olmak üzere tedarik sorunları ve artan maliyetlerin gündemin odağındaki yerini koruduğunu bildirdi. Bugün Avrupa Birliği Komisyonu, üye ülkelerin artan enerji fiyatlarına karşı Birlik hukukuyla uyumlu olarak kısa ve orta vadede uygulayabilecekleri tedbirleri içeren paket açıklayacak.

Öte yandan bugün açıklanan verilere göre, Almanya’da eylül ayı Tüketici Fİyat Endeksi (TÜFE) aylık değişim göstermezken, yıllık yüzde 4,1 arttı. İngiltere’de ise sanayi üretimi ağustosta aylık yüzde 0,8, yıllık yüzde 3,7 artarak beklentileri aştı.

PARA PİYASALARI

İstanbul serbest piyasada dolar 9,0450 liradan, euro 10,4520 liradan güne başladı.

Serbest piyasada 9,0430 liradan alınan dolar, 9,0450 liradan satıldı. 10,4500 liradan alınan euronun satış fiyatı ise 10,4520 lira olarak belirlendi.

Dünkü kapanışta doların satış fiyatı 9,0270 lira, euronun satış fiyatı ise 10,4180 lira olmuştu.

Dolar/TL ise dün tarihi zirvesini 9,0471’e taşımasının ardından bugün bankalararası piyasanın açılışında 9,0410 seviyelerinden işlem gördü.

Euro/dolar paritesi dün yüzde 0,2’lik düşüşle 1,1530 seviyesinden kapanmasının ardından bugün 1,1550 seviyesine yükseldi.

Dolar endeksi dün 94,6 ile 28 Eylül 2020’den bu yana en yüksek seviyeyi görmesinin ardından bugün 94,3 seviyelerinde bulundu. Dün yüzde 1,63 seviyelerinden düşüşe geçerek yüzde 1,57’nin altını gören ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi ise bugün yüzde 1,58’de dengelendi.

Dolar/TL, güne yatay başlamasının ardından 9,04 seviyelerinde işlem gördü.

Dün yükseliş eğiliminde hareket eden dolar/TL, günü önceki kapanışın yüzde 0,48 üzerinde 9,0427 seviyesinden tamamladı.

Dolar/TL, yeni güne yatay seyirle başlamasının ardından saat 10.00 itibarıyla önceki kapanışın hemen altında 9,0410 seviyesinde bulundu.

Euro/TL yüzde 0,08 değer kazancıyla 10,4423’ten, sterlin/TL de yüzde 0,11 yükselişle 12,3006’dan satıldı.

Dolar endeksi yüzde 0,1 azalışla 94,4 seviyesinde bulunurken, euro/dolar paritesi ise önceki kapanışın yüzde 0,2 üzerinde 1,1550’den işlem gördü.

Analistler, ABD Merkez Bankası’nın (Fed) varlık alımlarının azaltılması konusunda dikkate aldığı enflasyon verisi öncesi dolar endeksinin sınırlı da olsa düşüş eğiliminde hareket ettiğini aktardı.

Gün ortasında uluslararası piyasalarda saat 13.00 itibarıyla euro/dolar paritesi 1,1560, sterlin/dolar paritesi 1,3640 ve dolar/yen paritesi 113,6 düzeyinde seyrediyor.

İstanbul serbest piyasada dolar 9,0320 liradan, euro 10,4410 liradan satılıyor. 

EMTİA PİYASALARI

Brent petrolün varili, uluslararası piyasalarda 83,17 dolardan işlem gördü.

Dün 84,23 dolara kadar yükselen Brent petrolün varil fiyatı, günü 83,42 dolar seviyesinde tamamladı. Brent petrolün varili, bugün saat 10.07 itibarıyla kapanışa göre yüzde 0,30 azalışla 83,17 dolardan işlem gördü. Batı Teksas türü (WTI) ham petrolün varili 80,36 dolardan alıcı buldu.

Özellikle Çin, Hindistan ve Avrupa gibi bölgelerde kömür ve doğal gaz fiyatlarında devam eden artış, yüksek enflasyonun beklenenden daha uzun süreceği ve küresel büyümenin yavaşlayarak petrol talebini olumsuz etkileyeceği endişelerini artırarak petrol fiyatları üzerinde baskı oluşturmaya devam ediyor.

Uluslararası Para Fonu (IMF) dün yayımlanan raporunda, küresel ekonomiye ilişkin 2021 büyüme tahminini yüzde 6’dan yüzde 5,9’a düşürdü.

IMF, enflasyondaki hızlı artışa işaret ettiği raporunda, tedarik zinciri aksamaları ve maliyet baskılarının küresel ekonomik toparlanmayı etkilediği endişeleriyle ABD ve diğer büyük ekonomilere ilişkin büyüme tahminlerini aşağı yönlü revize etti.

Ayrıca, ABD dolarının diğer para birimleri karşısında değerini ölçen ABD dolar endeksi dün son bir yılın en yüksek seviyesine, 95,570’e çıktı. Söz konusu artış, dolara endeksli petrolü diğer para birimlerini kullanan alıcılar için daha pahalı hale getirirken, bu durum petrol fiyatları üzerinde de baskı oluşturdu.

Öte yandan, dünyanın en büyük ham petrol ithalatçısı Çin’de bugün yayımlanan verilere göre, ülkenin ham petrol ithalatı eylülde geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 15 azaldı.

Bu düşüşün, Çin’in geçen ay yüksek ham madde maliyetlerinin yerel rafineriler üzerindeki baskısını hafifletmek için stratejik rezervlerinden petrol satışı yapmasının sonucu olduğu ifade ediliyor.

Brent petrolde teknik olarak 83,47 ile 84,40 dolar aralığının direnç, 82,54 ile 81,61 dolar aralığının ise destek bölgesi olarak izlenebileceği belirtiliyor.

Altının gram fiyatı, güne yükselişle başlamasının ardından 513 lira seviyesinde işlem gördü.

Dün altının ons fiyatı ve dolar kurundaki yükselişe paralel değer kazanan altının gram fiyatı, günü önceki kapanışın yüzde 0,8 üzerinde 511,8 liradan tamamladı.

Altının gram fiyatı, yeni güne de yükselişle başlamasının ardından, saat 10.50 itibarıyla önceki kapanışın yüzde 0,2 üzerinde 512,6 liradan işlem gördü. Çeyrek altın 840 lira, Cumhuriyet altını da 3.430 liradan satıldı.

Altının ons fiyatı, önceki kapanışa göre yüzde 0,3 artışla 1.765 dolardan alıcı buldu.

Analistler, bugün ABD’de açıklanacak enflasyon verileri ve ABD Merkez Bankası’nın (Fed) toplantı tutanakları öncesinde altının ons fiyatının sınırlı da yükseliş eğiliminde hareket ettiğini söyledi.

Teknik açıdan altının ons fiyatında 1.770 doların direnç, 1.750 doların destek konumunda olduğunu bildirdi.

Gün ortasında İstanbul Kapalıçarşı’da 24 ayar külçe altının gram satış fiyatı 512,80 lira, Cumhuriyet altınının satış fiyatı ise 3.400,00 lira oldu.

Altının onsu uluslararası piyasalarda yüzde 0,5 artışla 1.769,6 dolardan, Londra Brent tipi ham petrolün varil fiyatı ise yüzde 0,5 azalışla 82,5 dolardan işlem görüyor.

VADELİ PİYASA

Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası’nda (VİOP) ekim vadeli BIST 30 endeksine dayalı kontrat, güne yükselişle başlamasının ardından 1.533 puanda dengelendi.

Ekim vadeli endeks kontratı, en yüksek 1.534,25 puanı görmesinin ardından önceki normal seans kapanışının yüzde 0,1 üzerinde 1.533,00 seviyesinden işlem gördü.

Dün, 1.519-1.540 bandında dalgalı bir seyir izleyen endeks kontratı, normal seansı önceki kapanışın hemen altında 1.531,50 puandan tamamladı. Endeks kontratı, akşam seansında da yatay seyretti.

Analistler, ABD’de açıklanacak enflasyon verileri ve ABD Merkez Bankası’nın (Fed) toplantı tutanakları öncesinde küresel pay piyasalarında sakin bir seyir izlendiğini kaydederek, özellikle enflasyon verisi sonrası oynaklığın artabileceğini söyledi.

Fed tutanaklarının ise varlık alımlarının azaltılmasına ilişkin yol haritasını netleştirebileceğini aktaran analistler, teknik açıdan endeks kontratında 1.530 ve 1.510 seviyelerinin destek, 1.550 puanın direnç konumunda olduğunu ifade etti.