Gecelik kredi faizlerinde ‘zorunlu’ yükseliş

Merkez Bankası (TCMB) üç hafta evvel getirilen ve birinci kere kredilere uygulanmaya başlayan mecburî karşılıkların akabinde (ZK) gecelik kredi faizleri de yükselişe geçti.

Hususa yakın bankacılık kaynakları, kredilere başlatılan ZK’da en bariz tesirin gecelik vadede faizlerdeki artışta görüldüğünü belirterek, yatırım, kobi, ihracatçı, tarım dışı ticari kredi büyümesini yavaşlatmayı amaçlayan uygulamanın yan tesir olarak faizleri yükselttiğini söyledi.

Gecelik krediler bir sonraki gün kapandığı için tekrar kullandırıldığında tekrar ZK ayırmak gerekiyor. Bu da metametiksel olarak gecelik kredi faizlerini üst çekiyor.

Uygulamanın detayları cuma günü gönderildi

Merkez Bankası nisan sonunda, bankaların bilançolarının varlık tarafına da zarurî karşılık uygulamaya başlarken kimi TL ticari kredileri de birinci sefer bu mecburî karşılığa dahil etmişti. Uygulamanın detayları ise cuma günü bankalara gönderildi.

Reuters’a değerlendirmede bulunan bahis hakkında direkt bilgi sahibi bir bankacı, kredilere uygulanmaya başlanan zarurî karşılıkların tesirini şu halde açıkladı:

“Uygulamanın matematiksel sonucu gecelik kredi faizlerinin artması oldu. Maksat faizi yükseltmek değil, kredi büyümesini yavaşlatmak ve istenilen kanala yönlendirmek fakat yan tesir olarak faizler yükseliyor.”

Bir diğer bankacılık kaynağı da kredilere başlatılan ZK’da en bariz tesirin gecelik vadede görüldüğünü belirterek “TCMB’nin daha evvel açıkladığı belli alanlar hariç tutulduğunda gecelik vadede ticari kredi kullanımında artık ZK var. Bu nedenle bu kredilerin rotatif vb kredilere yönlendirilme emeli olduğunu açıkça söyleyebiliriz” dedi ve ekledi:

“Gecelik vadede kredi açık tutan bu şirketlerin benzeri uygulamaya tabi tutulmayan 30 gün üzeri vadeye, ellerindeki nakti kullanmaya ya da 1 aylık krediye yönlenmesinin istendiğini açıkça söyleyebiliriz. Bu biçimde kredi kullanımındaki değişiklikle bankalardaki kaynakların daha çok üretim yatırım alanlarına kaymasının istek edildiğini de söyleyebiliriz.”

Faiz %40’a kadar çıktı, talep yok

TCMB, ZK kararının emelini kaynakların daha verimli olarak istihdam yaratmaya uygun kullanılmasını sağlaması olarak özetlemişti.

Kaynakların verdiği bilgiye nazaran gecelik kredilerde faiz oranları %35-40 düzeylerinde lakin verilen bilgilere nazaran bu oranlardan kredi için talep gelmiyor.

Bankacılar kararın büyük şirketleri gecelik kredi kullanımının yerine 30 gün üzerine ellerindeki nakit varlıklara ya da yurt dışından borçlanma imkanlarına yönlendirilmek istendiğini böylelikle kamunun istediği başka alanlara daha çok kaynak kalmasının istendiğini belirtiyorlar.