Merkez Bankası’nın kararı ne anlama geliyor?

Merkez Bankası, yabancı para mevduat ve kıymetli maden depo hesaplarına uygulanan zorunlu karşılık oranlarını 200 baz puan artırdı.

Vadesiz ve 1 yıla kadar vadeli döviz hesapları için zorunlu karşılık oranı yüzde 21’den yüzde 23’e yükseldi. 1 yıl ve 1 yıldan uzun vadeli döviz hesaplarında zorunlu karşılık oranı ise yüzde 15’ten yüzde 17’ye çıktı.

Resmi Gazete’de yayımlanan yeni oranlar 17 Eylül’de yürürlüğe girecek.

Yapılan değişikliğin zorunlu karşılıklarda bulunan tutarlarda ne kadar değişiklik meydana geleceğine dair TCMB’den henüz açıklama yapılmadı.

KARAR NE ANLAMA GELİYOR?  

Düzenleme ile Merkez Bankası hem rezervlerini artırmayı hem de bankaların döviz tutmasının maliyetini artırmayı hedefliyor. Söz konusu düzenlemenin kurda mevcut fiyatlamalara etkisi olmadı. Dolar/TL’de 8,44-8,45 seviyesindeki işlemler devam ediyor.
 
Deniz Yatırım Strateji ve Araştırma Bölüm Müdürü Orkun Gödek de söz konusu kararı, son dönem içerisinde sistemde gözlenen yabancı para mevduat artışı sonrasında TCMB’nin brüt rezervlerini artırma isteği çerçevesinde okuduklarını, fiyatlamalara yönelik etkisini ise nötr olarak gördüklerini aktardı.

TCMB temmuzdan bu yana iki adımda yabancı para zorunlu karşılıkları toplam dört puan artırırken daha önce açıkladığı takvim doğrultusunda banka TL cinsi zorunlu karşılıkların (ZK) döviz tutulma imkanını da birkaç hafta içinde kaldırmış olacak.

Bankacılar ağırlıklı olarak bugünkü kararın 1 Temmuz’da alınan ZK kararın devamı olarak yorumluyor. Banka 1 Temmuz’da rezerv opsiyon mekanizması ile ekim itibarıyla TL cinsi ZK’ların döviz cinsi tutulması hakkının yüzde 20’den önce yüzde 10’a ardından yüzde 0’a indireceğini açıklamıştı. TCMB’nin bugünkü ZK kararı TL cinsi ZK’ların döviz cinsi tutulma hakkının kaldırılacağı takvim ile uyumlu bir çizelgede gerçekleşmiş oldu.

Bazı bankacılar ise kararın erken faiz indirimine karşı dövize yönelimi engelleme önlemi olarak yorumlarken bu yorumlar azınlıkta kaldı. Bir bankanın döviz masası işlemcisi, “TCMB’nin kararı önümüzdeki haftaki PPK öncesi alması farklı yorumlar oluşturuyor. Karara faiz indiriminde dövize yönelimi engellemeye hazırlık olarak yorumlar da var. Ancak biz kararın ROM imkanındaki TL cinsi ZK’lar için döviz cinsi imkanın kaldırılması nedeniyle oluşan boşluğun teknik olarak tamamlanması amaçladığını düşünüyoruz” dedi.

Temmuzda da 2 puan artmıştı

Merkez Bankası, 1 Temmuz’da da Türk lirası zorunlu karşılıkların döviz cinsinden tesis edilmesi imkanı azami oranını yüzde 20’den yüzde 10’a düşürmüş, döviz cinsinden mevduat ve katılım fonuna uygulanan zorunlu karşılık oranlarını tüm vade dilimlerinde 200 baz puan artırmıştı.

Toplam rezerv 119 milyar doları aştı

Merkez Bankası’nın net uluslararası rezervleri 3 Eylül 2021 itibarıyla, bir önceki haftaya göre 1 milyar 406 milyon dolar artış ile 27 milyar 856 milyon dolara yükseldi. Brüt döviz rezervleri 91 milyon dolar artış gösteriken, toplam rezervler 118 milyar 264 milyon dolardan 119 milyar 198 milyon dolar seviyesine yükseldi.

Döviz hesapları rekor tazeledi

Bu arada 3 Eylül haftasına ait para banka verilerine göre, yurt içi yerleşiklerin döviz mevduatı 1 milyar 922 milyon dolar artış göstermiş; böylece bir önceki hafta 236 milyar 196 milyon dolar olan yurt içi yerleşiklerin döviz mevduatı 238 milyar 118 milyon dolara çıkmıştı.