Otomotiv endüstrisi ihracat rotasını Rusya’ya çevirdi

Esra ÖZARFAT

BURSA – Uludağ Otomotiv Sanayisi İhracatçıları Birliği’nin (OİB) gaye pazarlarda ihracatı artırmak üzere dijital platform üzerinden düzenlediği Otomotiv Sektörel Ticaret Heyeti programları, Rusya ile devam ediyor. OİB, Ticaret Bakanlığı ve Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) iş birliğiyle 28 Mayıs’a kadar sürecek olan Rusya Otomotiv Dijital Sektörel Ticaret Heyeti programı DÜNYA İdare Heyeti Lideri Hakan Güldağ’ın moderatörlüğünde OİB İdare Heyeti Lideri Baran Çelik ve TİM İdare Konseyi Lideri İsmail Gülle’nin iştirakiyle başladı.

Programda ayrıyeten Moskova Ticaret Müşaviri Murat Haydar Öztürk ve Tirsan Kardan CEO’su Tolga Özer de pazarla ilgili bilgi verdi. Rus ve Türk firmalar ortasındaki online ikili iş görüşmeleriyle dört gün boyunca sürecek olan aktiflik Türkiye’den 26, Rusya’dan Kamaz ve Avtator üzere OEM firmalarını da içeren 45 firma olmak üzere toplam 71 firmanın iştirakiyle gerçekleştiriliyor.

Rusya’ya ihracatta tedarik endüstrinin hissesi yüzde 83

OİB İdare Konseyi Lideri Baran Çelik, pandemi devrinde sırasıyla Meksika, İngiltere, Almanya, Vietnam-Tayland ve son olarak Güney Afrika’ya otomotiv dijital sektörel ticaret heyeti düzenlediklerini hatırlattı. Baran Çelik “Pandemide gerek mevcut gerekse alternatif pazarlara ihracatı artırmak için çalışmalarımızı tüm süratiyle sürdürüyoruz. Rusya, otomotivde en kıymetli dış ticaret ortaklarımızdan ve hedeflediğimiz pazarlardan biri. Ülkemizin Rusya’ya yönelik otomotiv ihracatı 2013 yılında 1.1 milyar dolara kadar yükselmişti. Lakin sonraki yıllarda bu sayılara ulaşılamadı. 2016 yılında 237 milyon dolara kadar gerileyen Rusya’ya yönelik otomotiv ihracatımız daha sonraki yıllarda tekrar artış trendi yakaladı ve 2019 yılında 528 milyon dolar, 2020 yılında 468 milyon dolar olarak gerçekleşti” diye konuştu.

Rusya’nın tedarik sanayisinde en fazla ihracatın yapıldığı 8’inci ülke olduğuna işaret eden Çelik, tedarik sanayisinin geçen yıl Rusya’ya yaklaşık 400 milyon dolarlık ihracat yaptığını aktardı. Rusya’ya yönelik toplam otomotiv ihracatı içerisinde tedarik sanayisinin hissesinin yüzde 83 olduğunu tabir eden Baran Çelik, “Rusya’nın tedarik sanayisi ithalatı 10 milyar dolar civarında ve Türkiye, Rusya’nın tedarik sanayisi ithalatında 7’nci sırada yer alıyor. Önümüzdeki periyotta Türkiye ile Rusya Federasyonu kesim temsilcileri ortasındaki işbirliğinin daha da güçleneceğine ve karşılıklı ticaretin de giderek artacağına inanıyoruz” diye konuştu.

“İhracat potansiyelimizin yüksek olduğu bölümlere eğilmemiz gerekiyor”

Açılışta konuşan TİM Lideri İsmail Gülle de Türkiye ve Rusya ortasındaki ikili ilgilerin iniş çıkışlar yaşadığına, fakat buna karşın esaslı geçmişiyle bağlantıların kopmadığına dikkat çekti. Gülle, iki ülke ortasındaki karşılıklı yatırımların 20 milyar dolar seviyesini aştığını lisana getirdi. Fakat Türkiye’nin güç ithalatı nedeniyle önemli bir dış ticaret açığı verdiğinin altını çizen İsmail Gülle, “2020 yılında Rusya’dan yapılan ithalatın yarısı mineral yakıtlar ve yağlardan oluştu. Bu manada Rusya’ya ihracat potansiyelimizin yüksek olduğu bölümlere eğilmemiz gerekiyor. Otomotiv de bunlardan biri. 144 milyonu aşkın nüfusuyla, jeopolitik pozisyonu, esaslı tarihi ve ekonomik büyüklüğüyle Rusya kıymetli bir pozisyonda. Ticaret diplomasisi eliyle iki ülke ortasındaki derin alakalar dış ticareti daha da ileri taşıyacaktır. En kısa müddette ihracatımızı 4.5 milyar dolar düzeyinden 10 milyar doların üzerine taşıyacağımıza inanıyoruz” açıklamasını yaptı.

“Hedefimiz 200 milyar doları aşmak”

İsmail Gülle TİM olarak 56 ülkede sanal ticaret heyet sayısını 72’ye ulaştırdıklarını, pandemi periyodunda sanal ortamı en verimli biçimde kullandıklarını söyledi. Gülle, “İhracat ailesinin saha neferleri olarak dijital platformlarda dünyanın dört bir köşesindeki 4 binin üzerindeki alıcı firma ile Türk ihracatçısının buluşma, görüşme ve mutabakat yapma imkanı sağlandı. Son 6 ayda 100 milyar doları aşan ihracatımızın temelinde bu uğraşlar yatıyor. Amacımız 200 milyar doları gerçekleştirip üzerine çıkacağımız bir yıl olacak. 2021 yılında, gerek büyüme, gerek istihdam, gerekse ihracattaki performans açısından dünyada pek şeyin değiştiği, yeni bir dünya sistem kurulduğunu doğrular halde bir devir yaşayacağımıza inanıyoruz. Yatırım iştahı ve ihracat aşkıyla her ay 2 bin 500’e yakın ihracat ailesine iştirakle önemli bir yol aldık” değerlendirmesini yaptı.

“Sünger yatak ihracatı, pazarın yüzde 50’sini oluşturacak”

Son yıllarda dünyada kullanımı giderek artan sünger yataklar, yatak pazarından aldığı hissesi artırmaya devam ediyor. Açıklanan son datalara nazaran dünyada sünger yatakların hissesi yüzde 55’in üstünde yar alıyor. TÜİK’in bilgilerine nazaran ise pazarda, 157 milyon dolarlık ihracat hacmine sahip Türkiye’nin sünger yatak ihracatı toplam ihracatın yüzde 15’ini kapsıyor. İşbir Yatak Genel Müdürü Ahmet Tokeri,gelecek 10 yıl içinde sünger yatak ihracatı oranının toplam pazar hacminin yüzde 50’sini oluşturacağını öngördüklerini söyledi.

Türkiye’nin tüm dallarda olduğu bigi yatak dalında de süratle büyüp geliştiğine dikkat çeken İşbir Yatak Genel Müdürü Ahmet Tokeri, “Yatak ihracatı yapılan ülkelerin başında 19 milyon dolar ile Amerika, 16,5 milyon dolar ile İngiltere ve 14 milyon dolar ile Almanya geliyor. Akabinde ise İtalya, Hollanda, Irak, Yunanistan, Fransa, Belçika üzere ülkeler başı çekiyor. Bu manada dalımız, Ticaret Bakanlığı bilgilerine nazaran de son 6 ayda en çok artış gözlenen bölümler ortasında yerini alıyor. Burada, ViscoStar yatak kümesi üzere sünger katmanlı yatakların online satışlarının dünya genelinde artması da değerli bir rol oynuyor.” değerlendirmesini yaptı.

“Avrupa ülkeleri önceliğimiz”

İşbir Yatak olarak ihracat yaptıkları ülkeler ortasında Avrupa’nın önecelikli olduğunu söyleyen Ahmet Tokeri, “İngiltere, Fransa, Macaristan ve Benelüks ülkeleri en çok ihracat yaptığımız ülkeler ortasında. Bununla bir arada, amaç pazarlarımız ortasında ise sünger yatak kullanımı ağır olan ülkeler olacak. Bu nedenle, önceliğimiz Avrupa ülkelerindeki varlığımızı güçlendirmek ve yeni pazarlara ulaşmak. Bu kapsamda, marka olarak biz de dünyadaki genel trendi yakalayarak kısa müddet içerisinde yurt içi pazarda sünger yatak hissesinin artacağını öngörüyoruz.” dedi.

TİM Başkanı Gülle’den SANKO’ya ziyaret

Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) Lideri İsmail Gülle, Gaziantep programı kapsamında SANKO Holding Onursal Lideri Abdulkadir Konukoğlu’nu ziyaret edip, SANKO Dokuma tesislerinde incelemelerde bulundu.

SANKO Holding’den yapılan açıklamaya nazaran, Konukoğlu, ziyarette yaptığı konuşmada, ihracatın ulusal misyon kabul edilmesi gerektiğini belirterek, “İhracatımızı artırmak için daima birlikte efor göstermeliyiz. Uygun ihracatçı reddedilmekten korkmaz, bahtını daima yeniler.” tabirlerini kullandı.

SANKO olarak 14 bin dolayındaki çalışanla ihracata katkı sağladıklarını kaydeden Konukoğlu, firmalar için olduğu kadar ülkeler açısından da ihracatın değerinin bilhassa salgın periyodunda çok daha âlâ anlaşıldığını belirtti.

Yurt içinde olduğu üzere yurt dışında da mal satmanın çok sıkıntı olduğuna dikkati çeken Konukoğlu, “Bir şeyi satmak güç lakin zorluklar karşısında yılmamak lazım. Kapıdan kovsalar pencereden girilmeli. Firmalarla bin sefer konuşursun, bir sefer mal satarsın. ‘Üç sefer konuştum ancak olmadı’ diyerek vazgeçerseniz yalnızca o eseri satamamakla kalmaz tahminen de uzun yıllar çalışabileceğiniz pazarı kaybedersiniz.” değerlendirmesinde bulundu.

Düzgün satıcının hiçbir vakit reddedilmekten çekinmeyeceğini ve reddedilmeyi işinin doğal süreci olarak göreceğini vurgulayan Konukoğlu, Türkiye’nin ihracatının çok düzgün durumda olduğunu, savunma endüstrinde de yeterli ivme yakaladığını kaydetti.

“Türkiye’nin geleceğe taşınmasına değerli katkıda bulunuyor”

Açıklamada görüşlerine yer verilen TİM Lideri İsmail Gülle de Türkiye’nin en fazla ihracat yapan 5’inci kenti olan Gaziantep’in 4,5 aydaki ihracatının, 2020’nin tıpkı devrine nazaran yüzde 36,3 artışla 3,5 milyar doları geçerek kıymetli muvaffakiyete imza attığını söz etti.

Gaziantep’in, ihracatta bu yıl 9 milyar doları da geçerek tüm vakitlerin rekorunu kırmasının beklendiğini ve ihracatının her ay artarak ülke dış satımına değerli katkılar sağladığını anlatan Gülle, ihracatın artmasında ve Türkiye’nin geleceğe taşınmasına Güneydoğu Anadolu Bölgesi ve bilhassa Gaziantep’in kıymetli katkıda bulunduğuna işaret etti.

Gülle, ziyaretinde kendisine eşlik eden Güneydoğu Anadolu İhracatçı Birlikleri (GAİB) Koordinatör Lideri Fikret Kileci ve TİM Halı Dal Heyeti Lideri Salahattin Kaplan ile SANKO Dokumacılık tesislerini inceledi.

SANKO Holding İdare Heyeti Üyesi Hakan Konukoğlu’ndan tesislere ait bilgi alan Gülle, OSB’de çeşitli firmaları da ziyaret etti, başarılarından ötürü bölge ihracatçılarını kutladı.

GAİB Koordinatör Lideri Fikret Kileci, TİM Lideri Gülle’ye, bölge ihracatı, birlik faaliyetleri, Doku Kumaş Tasarım Yarışı ve dokuma dalına ait bilgi verdi.

Çin’in çelik hamlesi, yerli üreticiye umut oldu

Erkan ÇAKAN

Çin’in çelik eser ihracatında vergi takviyesini kaldırmasının, Türk çelik bölümünü kısa, orta ve uzun vadede olumlu etkileyeceği öngörülüyor. Türk çelik kesimi temsilcileri, iç piyasa dönen Çin’in birtakım ihracat pazarlarından çekilmesi Türk çelik kesiminin Güney Doğu Asya, Uzak Doğu, Güney Amerika, Orta Doğu ve Afrika’da güç kazanarak bu pazarlarda yine güçlenmesini sağlayacağını belirtiyor. Son devirde artan taleple birlikte çelik üreticileri yatırımlarını hızlandırırken var olan atıl kapasitenin devreye girmesiyle üretimin daha da artacağı öngörülüyor. Çin’in bu kararıyla birlikte Türk çelik üreticileri iç piyasadaki talebi karşılamak için ağır mesai harcıyor ve bu devirde üretici daha fazla iç piyasaya çalışıyor.

DÜNYA’YA değerlendirmelerde bulunan Çelik İhracatçıları Birliği (ÇİB) İdare Konseyi Lideri Adnan Aslan, “Son aldıkları karar piyasalardaki güzelleşmeyi daha da pekiştirdi. Bu güzelleşme geçen yıl mayıs-haziran aylarından sonra başlamıştı. O günden bu yana da piyasalar güzelleşmeye devam ediyor” dedi.

Asya pazarına tekrar yöneldik

Bu kararla birlikte Türk çelik bölümünün Güney Doğu Asya ve Uzak Doğu pazarlarını geri kazanma fırsatı bulduğuna dikkat çeken Aslan, “Çin’in ihracat yaptığı devirde biz bilhassa 1990’lardan 2000’lere kadar çok etkin olarak ihracat yaptığımız Uzak Doğu ve Güney Doğu Asya’dan çekilmiştik. Artık o ihracat pazarları tekrar kazanmaya başladık. İhracatımızın yüzde 10-15’ini tekrar bu bölgeye yönlendirdik” diye konuştu. Tıpkı formda Güney Amerika ve Afrika pazarlarının da Çin’in ihracatta aktif olduğu periyotta rekabette zorluk çekilen bölgeler olduğunu belirten Aslan, “Şimdi Çin’in ihracattan çekilmesi bizim tekrar Güney Amerika’da, Orta Doğu’da ve Afrika’da güç kazanmamız sonucunu doğurdu” dedi.

Küresel çelik üretiminin geçen yıl yüzde 1 küçüldüğünü tabir eden Aslan, “Çin bu devirde yüzde 6 büyüdü. Tıpkı halde Türk çelik dalımız de birebir oranda büyüdü ve epey olumlu bir periyoda girdi. Birinci çeyrekte ölçü bazında yüzde 7,7 civarında bir artış sağladık. Nisan sonu itibariyle de bu artış yüzde 10’lara ulaştı. Paha bazında yüzde 35 oranında bir artışımız var ve yılın ikinci yarısında bu artışın daha da artarak devam edecek” diye konuştu.

Birinci üç ayda 3,8 milyar dolarlık ihracat

Çelik bölümü üretiminin yılın birinci iki ayında yüzde 9,4 artış ile 6,4 milyon tona ulaştığını belirten Aslan, “Bu yılın birinci üç ayında kesimimizin ihracatı ise bir evvelki yılın tıpkı devrine nazaran ölçüde yüzde 1,9 artışla 5,1 milyon tona çıktı. Bedelde ise yüzde 22,5 yükselerek 3,8 milyar dolara ulaştı. Bu yılın birinci çeyreğinde en fazla ihracat yapılan bölgeler Avrupa Birliği, Orta Doğu, Latin Amerika ve Uzak Doğu olarak sıralandı. Kelam konusu bölgelere yapılan ihracat çelik ihracatının yaklaşık yüzde 75’ine karşılık geldi. Tıpkı devirde en fazla ihracat gerçekleştirilen ülkeler İsrail, Peru, İtalya, İspanya, Romanya, Singapur ve Irak oldu” dedi.

Yassı eser ihracatı geriledi

Çin’in ihracattaki yüzde 13 vergi teşvikini ortadan kaldırmasının dünyada çelik fiyatlarını yükselttiğini belirten Türkiye Çelik Üreticileri Derneği (TÇÜD) Genel Sekreteri Veysel Yayan, “Bu Çin’deki iç talep artışını karşılamak için alınmış bir önlem. AB’de de talebi karşılamak için, ihracat yerine birlik içine yönelmesi sonucunda, 2021 yılının birinci çeyreğinde Türkiye’ye yönelik yassı eser ihracatında yüzde 45 düşüş kelam konusu oldu” diye konuştu. Veysel Yayan, şunları kaydetti: “Önümüzdeki devirde kademeli bir formda yurt içi üretim kapasitesindeki artış, piyasaya beklentinin ötesinde üretim hacmi verecek. Atıl kapasitelerin devreye girmesi ve yeni yatırımlarla iç piyasa talebi daha süratli karşılanacak.”

Dünyada hurda, cevher, bakır fiyatlarındaki yükseliş, iç piyasaya olumsuz yansımıştı. Salgınla birlikte üretimde kısıtlamaya gidilmesi ve sonrasında talep artışı fiyatları yükseltmişti. Ayrıyeten devletlerin ekonomiyi canlandırma ismine yaptığı teşvikler ve Çin’in artan çelik gereksiniminin yanı sıra ihracatta teşvikleri kaldırması metal fiyatlarında topyekûn bir artışı beraberinde getirmişti. Bu yükselişle bir arada endüstriciler hammadde tedariki ve fiyatlarından daha az etkilenmek için hammaddenin Türkiye’de daha fazla üretilmesi gerektiğini belirtmişti.

Çelik ürünlerinde Çin kaynaklı fiyat artışları kapıda

Çin hükümetinin çelik eserlerine uyguladığı yüzde 13’lük vergi dayanağını kesmesi, artış eğilimindeki hammadde fiyatlarını daha da üst düzeylere çekerken, kesim temsilcilerine nazaran, kelam konusu gelişme, rastgele bir tedbir alınmaması durumunda üretime ve ihracata darbe vuracak.

Geçen yılı 2,5 milyar dolar ihracatla kapayan konut ve mutfak eşyaları dalının Çin’in çelik ithalatındaki vergi dayanağını çekmesinden dolayı önünü göremediğini tabir eden Mesken ve Mutfak Eşyaları Sanayicileri ve İhracatçıları Derneği (EVSİD) Lideri Talha Özger’e nazaran husus ihracatçı açısından hayati değer taşıyor.

Çin’in bu atılımıyla çelik fiyatlarının ansızın artış eğilimine girdiğine dikkat çeken Özger, “Bu durum bilhassa ihracat pazarlarımızda rekabetçi fiyatlarla gayret etmemizi engelliyor. Bölümün üretimde gereksinimi olan toplam çelik ölçüsünün yüzde 90’dan fazlasını yurt dışından tedarik ediyoruz. Anlaştığımız eserlerde, fiyatını ödediğimiz ve Çin gümrüğünde nakledilmeye hazır çeliğe bile artırım geldi. Çeliği buraya getirdiğimizde bizim gümrüklerimizde de yüzde 12 vergi var. Devletimizden beklentimiz, en azından bu periyotta bu vergiyi süreksiz olarak askıya alması. Ülkemiz Çin’den yıllık ortalama 960 milyon doları aşan meblağda demir-çelik hammadde eserleri ithal ediyor. Ülkemizin geleceği ihracatta. Ürettiğimizi daha fazla ülkeye ihraç etmek ve ülkemize daha fazla döviz girdisi sağlamak temel çalışma prensibimiz. Devletimiz ihracatçının her vakit yanında oldu. Bu mevzuda da acil bir hareket planı oluşturulmasını ve hayata geçirilmesini temenni ediyoruz.” biçiminde konuştu.

İMMİB, 5 önemli gündem maddesini masaya yatırdı

Türkiye İhracat Şurası İMMİB Bölgesel İstişare Toplantısı, Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) ve İMMİB Genel Sekreterliği idarelerinin iştirakleriyle gerçekleştirildi.

Global ticaretteki şimdiki dinamikler, amaçlar ve dalın 5 kıymetli gündem unsuru, “İhracatımızın Önündeki Fırsatlar ve Tehditler”, “İhracatta Bölgesel İhtisaslaşma”, “Geleceğin İhracat Sektörleri”, “İhracatta İnovasyon ve Dijitalleşme” ve “Küresel Ticarette Türkiye’nin Yeri” bahis başlıklarıyla ele alındı.

İMMİB’den yapılan açıklamada görüşlerine yer verilen TİM Lideri İsmail Gülle, Türkiye İhracat Şurası’nın daha güçlü ihracat, daha güçlü Türkiye maksadı doğrultusunda ulusal ihracatın geleceğini şekillendirecek ve devamında klasik olarak tertip edilecek bir aktiflik olmasını planladıklarını belirtti.

Gülle, güçlü şartlar ve artan rekabete karşın ihracatla yükselen Türkiye için bir yol planı hazırladıklarını ve bu plan çerçevesinde çalışmalarını sürdürdüklerini, şuranın sonunda da ihracatçıların da katkılarıyla oluşacak yol haritasını kamuoyuyla paylaşacaklarını söz etti.

“Bitmiş eserde bölge ayrımı yapılmaksızın teşvik verilmeli”

İMMİB Koordinatör Lideri Aydın Dinçer ise ihracat teşvik ve takviye paketlerinin salgın devri de göz önüne alınarak artırılması gerektiğini belirtti. Kurun stabil kalmasına yönelik tahlillerin ehemmiyetine değinen Dinçer, lojistik maliyetlerini düşürmek için ise öteki ülkelerle ortaklaşa çalışma yapılması gerektiğini aktardı.

İMMİB’in temsil ettiği tüm bölümlerin Türkiye’nin kümülatif mal ve hizmet ihracatının yaklaşık yüzde 50’sini oluşturduğuna dikkat çeken Dinçer, “Ancak içinde bulunduğumuz bu harikulâde süreçte ihracat teşvik ve takviye paketlerin artırılması tüm ihracatçılar için ehemmiyet arz etmektedir. Bunun yanı sıra bitmiş eserlerin ihracatında ve nakliyesinde dünyada bölge ayrımı yapılmaksızın teşvik verilmelidir. Öte yandan ithal girdi kalemlerinin ortaya çıkartılarak yerli üretimini sağlayacak teşvik ve takviye projelerinin hayata geçirilmesi, altyapı takviyeleri, vergi muafiyetlerinin sağlanması, hususa ulaşım kolaylığına nazaran uydu tesisler kurulması ya da depolaşma ile pazarda rekabetçi pozisyona gelinmesi, güç maliyetlerinin sübvanse edilmesi üzere takviyeler ihracatçı bölüm açısından olumlu sonuçlanacaktır.” halinde konuştu.

Dinçer, madencilerin yatırım kabiliyetini arttırmak ve dala yeni yatırımcı çekebilmek için maden arama, bulma, çıkarma ve sürece süreçlerine ait yapısal birtakım ıslahata muhtaçlık olduğunu da söyledi.

“Ara mamul ve hammadde üretiminde dışa bağımlılık azaltılmalı”

İstanbul Demir ve Demir Dışı Metaller İhracatçıları Birliği İdare Şurası Lideri Tahsin Öztiryaki de hammadde güvenliğinin sağlanması ve LME depolarının Türkiye’de kurulması için çalışmalarını sürdürdüklerini kaydetti.

Orta mamul ve hammadde üretiminde dışa bağımlılığın azaltılması gerektiğinin altını çizen Öztiryaki, dünyadaki atıl konteynerlerin Türkiye’ye getirilmesi için bir tertip yapılması gerektiğini bildirdi.

Elektrik ve Elektronik İhracatçıları Birliği İdare Konseyi Lideri Dr. İtimat Uçkan ise, “Dünya ihracatının giderek daraldığı, korumacılık tedbirlerinin arttığı ve son periyotta COVID-19 salgınının yarattığı olumsuz ortam göz önünde bulundurulduğunda ihracatın desteklenmesi daha kritik hale gelmektedir.” tabirlerini kullandı.

Ortak düşünce, hammadde ve navlun fiyat arttışı

İstanbul Kimyevi Hususlar ve Mamulleri İhracatçıları Birliği İdare Şurası Lideri Adil Pelister de hammadde ve navlun fiyat artışlarının ihracatçının ortak problemleri olduğunu, öte yandan Avrupa Yeşil Mutabakatı’na ahengin, Gümrük Birliği Muahedesi revizyonunun ve hudut ötesi e-ticaretin değerli ihracat potansiyeli barındırdığını tabir etti.

Mücevher İhracatçıları Birliği İdare Şurası Lider Yardımcısı Atilla Keskin de Türkiye’ye getirilen altın konusuna değindi. Keskin, “İmalat ve finansman manasında yurda getirilen altına dair mevzuatta uygulamaya dönük olarak gerekli ayrımın yapılması gerekliliği” konusunu anlattı.

Hizmet İhracatçıları Birliği İdare Heyeti Lider Yardımcısı Ahmet Akbalık, “Salgın öncesinde gerçekleştirdiğimiz 64 milyar dolar ihracat ile cari açığın kapanmasına direkt 36 milyar dolar katkıda bulunan Hizmet İhracatçıları Birliği olarak, 10 stratejik kesimde ayrıntılı ve odaklı çalışmalarımızı aralıksız sürdürüyoruz. Hizmet dalımızın kendisiyle birlikte dokunduğu her dalı direkt yahut dolaylı bir formda geliştirdiğinin şuuruyla hareket ediyoruz.” tabirlerini kullandı.

Çelik İhracatçıları Birliği İdare Konseyi Lider Yardımcısı Uğur Dalbeler ise, “Çelik kesimi olarak hem üretimde ve hem ihracatta âlâ bir devir geçirdiğimizi söyleyebiliriz. Geçtiğimiz yıl salgın şartlarına karşın Türk çelik dalı genel eğilimin bilakis üretimde büyüme yaşadı. Dünya genelinde yüzde 1 küçülme görülürken Türkiye çelik üretiminde yüzde 6 büyüdü.” değerlendirmesinde bulundu.

Üntes, bireysel klima sektörüne Hisense’yle girdi

Mehmet Hanifi GÜLEL

İSTANBUL-Hisense ile kişisel iklimlendirme sistemleri alanına giriş yaptıklarını belirten Üntes İdare Konseyi Lideri Mehmet Şanal, “2019 yılında İsveç merkezli NIBE Küme ile yaptığımız iştirak ve yatırımlar sonucunda ısı pompalarını eser gamımıza kazandırmıştık. Birinci etapta NIBE markası ile Türkiye’de 50 bayi ve 40 servis yapılanması oluşturduk ve bu bahisteki çalışmalarımıza devam ediyoruz. Bu yılın başında ise dünyanın en büyük klima üreticilerinden biri olan Hisense ile gerçekleştirdiğimiz mutabakatla markaya ilişkin split klimaların Türkiye’deki tek yetkili satıcısı olduk. Eserlerin satışı belirli bir düzeye ulaştığında Türkiye’de üretmek için çalışmalara başlayacağız.” diye konuştu.

50’den fazla ülkeye ihracat yapıyor

Üntes’in 1968 yılında Ankara’da kurulduğunu aktaran Şanal, yaklaşık 320 çalışanları ile üretim faaliyetlerini Kahramankazan ve Saray’da bulunan 120 bin metrekare açık 29 bin metrekare kapalı alana sahip fabrikalarında sürdüğünü tabir etti. 4 farklı kentte bölge müdürlüklerinin bunduğuna değinen Şanal, hala 50’den fazla ülkeye direkt ihracat yaptıklarını söyledi.

Klima santralleri, soğutma kümeleri, rooftop paket klima aygıtları ve fancoil üniteleri üzere birçok ana eser kümesinde üretim yaptıklarını anlatan Şanal, “Yılda yaklaşık olarak 3000 klima santrali, 1500 rooftop, 80 bin fancoil ünitesi, 1000 soğutma kümesi üretim kapasitesiyle her alanda dalda önde geliyoruz.” dedi.

İhracata öncelik veriyorlar

Satış sayılarında her yıl değerli ölçüde ilerlemeler kaydettiklerini ve cirolarının yüzde 35’ini yurtdışı pazarlardan elde ettiklerini kaydeden Şanal, “Önümüzdeki yıllarda ihracatın ciromuzdaki hissesini yüzde 50’ye çıkarmayı hedefliyoruz. Bilhassa son vakitlerde Orta Asya ülkelerindeki hareketliliği yakından takip ediyoruz. Ayrıyeten Körfez ülkeleri ve Kuzey Afrika’da ilgi alanımız içinde. Sri Lanka, Bangladeş , Güney Afrika Cumhuriyeti, Şili, Uruguay, Avusturalya üzere uzak coğrafyalara da ihracat gerçekleştiriyoruz.” diye konuştu.

Bütçenin yüzde 5’i Ar-Ge’ye

Mehmet Şanal, 2021 prestiji ile Ar-Ge merkezlerinin 1500 metrekare alanda faaliyet gösterdiğini söyleyerek, “8 üniversite ve 4 teknopark firması ile ortak faaliyetler gerçekleştiriyoruz. 2021 yılında bütçemizin yaklaşık yüzde 5’ini Ar-Ge çalışmalarına aktarmayı planlıyoruz. Yılda en az ikisi yeni eser geliştirme projesi olmak üzere 10’un üzerinde kapsamlı Ar-Ge projesini tamamlıyoruz.” dedi.

Fındık zararlıları ile mücadelede yeni seferberlik

Türkiye’nin en kıymetli ziraî ihraç eserlerinden fındıkta zararlılar ve hastalıklarla uğraş için üreticilere 600 bin bilgilendirme broşürü ile 2 bin afişin dağıtılmaya başlandığı bildirildi.

Karadeniz Fındık ve Mamulleri İhracatçıları Birliği Lideri Edip Sevinç ile İstanbul Fındık ve Mamulleri İhracatçıları Birliği Lideri Ali Haydar Gören tarafından yapılan ortak yazılı açıklamada, mevcut dikili alanlarda yapılacak uygulamalarla fındıkta üretimin, hasebiyle elde edilecek gelirin artırılabileceğine işaret edildi.

Türkiye’nin, dünya fındık üretim ve ihracatında önder pozisyonda bulunduğu lakin verimlilik konusunda iç açıcı bir durumda olmadığı belirtilen açıklamada, eser verimliliğinin, en büyük üretici pozisyonundaki Türkiye’de dekar başına ortalama 80-90 kilogram, İtalya’da 150, ABD’de 285, Gürcistan’da 180, Şili’de 225 ve Azerbaycan’da 130 kilogram civarında olduğu bildirildi.

Bu dezavantajlı durumun farkında olan fındık sanayicisi ve ihracatçılarının bir yandan ihracatın artırılmasına yönelik çalışmalarda bulunurken başka yandan da verimliliği yükseltecek uğraşları misyon saydığı, artan dünya fındık tüketimini Türkiye orijinli fındıklarla karşılamak ve rakiplere üstünlük sağlamanın lakin bu yolla mümkün olacağı söz edildi.

Bu yoldaki en büyük çalışmanın Fındık Araştırma Enstitüsü bünyesinde fidan üretimi için doku kültürü laboratuvarı kurulmasını sağlamak olduğuna işaret edilen açıklamada, hem üretici taleplerini karşılayacak hem de hastalıklardan ari ve zirai dona güçlü fındık fidanı üretiminin yaygınlaştırılmasının burada temin edileceği vurgulandı.

Açıklamada, randıman ve kalitenin artırılması için Tarım ve Orman Vilayet Müdürlükleri ile iş birliği yapılarak çiftçilere, budama, bahçelerin gençleştirilmesi, hastalık ve zararlılarla gayret konusunda yerinde eğitimler verildiği, TÜBİTAK ve Fındık Araştırma Enstitüsü ile bölge üniversiteleri tarafından yürütülen bilimsel projelere maddi ve manevi manada takviye sağlandığı bildirildi.

150’den fazla ülkeye ihracat

Üreticilerin son yıllarda bahçeleriyle daha çok ilgilendiklerinin gerek rekoltenin artması gerekse kalitenin yükselmesiyle kendini gösterdiği belirtilen açıklamada, şunlar kaydedildi:

“Bu bağlamda fındık üretim alanlarımızda en sık rastlanan zararlılar olan fındık kurdu ve fındık yeşil kokarcası ile son yıllarda yaygın bir hastalık olan külleme başta olmak üzere bitkisel ziyanlı ve hastalıklara karşı hakikat bilgi ve metotlarla ve bilhassa yanlışsız vakitte uğraş edilmelidir. Bu çaba verimliliğin artırılmasını sağlayacak ve ülkemizin dünya fındık üretim ve ihracatındaki başkan pozisyonunu müdafaasına da kıymetli katkıda bulunacaktır.”

Fındıkta verimliliğin ve kalitenin artırılmasına yönelik farkındalık yaratmak emeliyle ihracatçı birliklerinin çalışmalarını sürdürdüğü, bu yıl da fındık üretilen tüm vilayet ve ilçelerdeki üreticilere, zararlılar ve hastalıklarla çaba konusunda 600 bin bilgilendirme broşürü ile 2 bin afişin dağıtımına başlandığı bildirildi.

Açıklamada, son 10 dönemde Türkiye’ye net 20 milyar dolar döviz girdisi sağlama başarısı gösteren fındık endüstrici ve ihracatçılarının fındıkta hastalık ve zararlılara karşı topyekun gayret beklediği tabir edildi.

Dünyada talep arttı, cam sektörü ihracata yöneldi

Nihat DELİBAŞI

İZMİR – Pandemi ile birlikte talep patlaması yaşanan cam dalı ihracata odaklandı. Geçtiğimiz yıl iç pazarda artan talebi karşıladığı üzere 865 milyon dolarlık ihracat gelirine ulaşan cam bölümü, milyar dolar amacına koşar adım ilerliyor.

Yorglas CEO’su Semavi Yorgancılar, Temmuz 2020’den itibaren eski düzeyine gelen cam piyasasında işlenmiş cama olan talepte büyük artış yaşandığını belirterek, “Bu yılın birinci 6 aylık bilgileri de yeterli olacak.” dedi.

Çağdaş Cam CEO’su Serdar Raşit Pirinç ise cam dalında pandemi ile birlikte arz talep istikrarında yaşanan bozulmanın olağana dönmesi için vakte muhtaçlık olduğunu kaydetti. Pirinç, “Avrupalı alıcı Çin yerine Türkiye’ye yöneldi. İhracatta bir fırsat doğdu.” dedi.

Pandeminin ortaya çıkışı ile birlikte cam üreticisi fabrikaların son deva olarak sınır durdurduklarını anlatan Çağdaş Cam CEO’su Serdar Raşit Pirinç, “Çin ve Avrupa’da yaşanan sınır kapanmaları sonrası, olağanlaşma ile birlikte camda büyük bir talep artışı yaşandı. Arz talep istikrarı bozuldu. Konteyner krizi ve lojistik maliyetlerde artış gerçekleşirken, cam üretiminde kullanılan PVB tedariğinde problemler yaşandı. Bu ortamda Şişe Cam’ın varlığı dalımız ve ülkemiz açısından baht oldu. Herkes ihracata odaklandı.” diye konuştu.

Şişe Cam’ın önceliği iç pazara vermesi sayesinde bölümün hammadde tedariğinde asgarî dert yaşadığını kaydeden Pirinç, “Şişe Cam’ın dayanağı ile Türkiye, müspet ayrıştı. Lojistikte artan maliyetler karşısında Avrupalı alıcı tarafını Türkiye’ye çevirdi. Çin’in müşterileri Türkiye’ye geldi. İhracatta fırsat doğdu. Kesim bu fırsatı kıymetlendirmek için var gücüyle üretime devam ediyor.” diye konuştu.

Pirinç, kimi eser kümelerinde yüzde 200’e varan fiyat artışları yaşanan cam bölümünde arz ve talebin dengelenmesinin 1 yılı bulacağı kestiriminde bulundu.

Arz eksikliği yüzde 25’i bulmuştu

Yorglas CEO’su Semavi Yorgancılar da pandemi sonrası 2020 Nisan ve Mayıs aylarında talep düşüşünün akabinde başlayan olağanlaşma adımları ile birlikte arzda yüzde 25’e varan daralma olduğunu belirterek, “Arz, Temmuz 2020’den itibaren eski düzeyine geldi. İşlenmiş camda ise yılın ikinci çeyreği verimli bir devir oldu. Dal yılı yeterli kapattı. Bu yıl güzel başladı. Birinci 6 ay dataları de güzel olacak.” diye konuştu.

Bölümün müspet ayrışmasında Şişe Cam’ın varlığına dikkat çeken Yorgancılar, “Şişe Cam’ın fırınlarını devreye alması ile düşünce ortadan kalktı. İhracat odaklı bir çalışma ile kesim, istihdam, üretim ve ekonomimize katkısını sürdürdü.” dedi.

Yorgancılar, cam geri dönüşümünde ise alınacak çok yol olduğunu belirterek, bu mevzuda yalnızca cam üreticilerinin değil, topyekun bir hareket başlatma davetinde bulundu.

Cam ambalaj geri dönüşemiyor

Türkiye’de yılda piyasaya sürülen cam ambalaj ölçüsü 1,5 milyon tona ulaşırken, lakin 100 bin tonu geri dönüştürülebiliyor. Kalan ölçü ne yazık ki toprağa gömülürken sonsuz sefer geri dönüşüm imkanına sahip cam atıkların değerlendirilmesinde hammadde bulamamaktan yakınan Egeçev Atık İdaresi A.Ş. İdare Konseyi Lideri Muzaffer Pınarbaşı ise 2021’de hammadde temininde problem yaşadıklarını söyledi.

Cam ambalaj tüketiminin ağır olduğu otel, bar, restaurant, kafelerin pandemi nedeniyle bir yılı aşkın müddettir kapalı olduğuna dikkat çeken Pınarbaşı, “Geri dönüşümle ilgili bir öteki zahmet ise ambalaj atıklarını toplayan lisanslı firmalara ödenen katkı hissesinin Etraf Bakanlığı bildirisi ile sona ermesi oldu. Yaşanan bu durum cam atık toplamaya ilgiyi azaltırken hammadde sorununa karşın cam geri dönüşümünde fiyatların yerinde sayması bu alanda faaliyet gösteren firmaları zorladı. Adana, Ankara ve Düzce’de faaliyet gösteren cam geri dönüşüm firmaları kesimden çekilmek zorunda kaldı. Cam atık ve geri dönüşüm bölümünde yeni bir bakış açısına muhtaçlık var.” dedi.

İnşaat malzemeleri sektöründe güven düştü

Türkiye İnşaat Gereci Sanayicileri Derneği (Türkiye İMSAD) tarafından her ay tertipli olarak yayınlanan İnşaat Materyalleri Sanayi Bileşik Endeksi’nin Nisan 2021 sonuçları açıklandı.

Raporda Ramazan ayının klasik durağanlık tesirinin hudutlu kaldığı belirtilirken, “Nisan ayında artışını sürdüren Bileşik Endeks, böylelikle yükselişini beşinci aya taşıdı. Bileşik Endeks’in sürükleyicisi olan faaliyetler, nisan ayında da büyümeye devam etti. Nisan ayında itimat gerilerken, beklentilerde sonlu bir artış gerçekleşti. Mayıs ayında başlayan kapatmalar öncesi iç pazarda öne çekilen taleplere istinaden üretimde artış oldu. Nisan ayında 0,30 puan artan Bileşik Endeks, böylelikle 77,31 puana çıkarak 2019 yılı ocak ayı düzeyine çok yaklaştı” tabirleri yer aldı.

Faaliyet endeksi 1,8 puan arttı

Şubat ayındaki toparlanma ve mart ayındaki sıçrama sonrası faaliyetler nisan ayında büyüme ivmesini sürdürdü. Faaliyet Endeksi nisan ayında bir evvelki aya nazaran 1,8 puan arttı. Faaliyetler çabucak hemen tüm alt kollarda büyüdü. Faaliyet Endeksi 2018 yılı ekim ayından sonraki en yüksek düzeyinde kalmaya devam etti.

Yurtiçi satışlar nisan ayında öne çekilen siparişler ile artış gösterdi. İhracat da kıymetli ölçüde yükseldi. Pazarlar aşılama iyimserliği ile toparlandı. Üretimde nisan ayında kıymetli bir artış yaşandı. Yüksek kapasiteler kullanıldı. Cirolar nisan ayında da iç satışlar ve ihracatta yaşanan sıçramalara bağlı olarak yüksek düzeyde gerçekleşti. Yurtdışı ihracat fiyatlarında ise artış devam etti.

İnşaat dalında devam eden işler, yüklü olarak süren faaliyetler inşaat gereçleri endüstrisini de olumlu etkilemeye devam etti. Faaliyetlerdeki büyüme ivmesinin, kademeli açılma ve mevsimsellik ile önümüzdeki aylarda devam etmesi bekleniyor.

İtimat Endeksi nisan ayında hudutlu ölçüde geriledi

2020 yılı kasım ayından sonra İnanç Endeksi’nde başlayan temkinli artış mart ve nisan aylarında kesintiye uğradı. Faaliyetlerdeki büyümeye rağmen nisan ayında İnanç Endeksi’nde gerileme yaşandı. İtimat Endeksi’ndeki gerileme, daha çok salgının üçüncü dalgası nedeniyle yaşandı. İtimat düzeyi nisan ayında bir evvelki aya nazaran 0,38 puan düştü. İtimat Endeksi kırılgan kalmaya devam etti.

Yurtiçi pazarlarda inanç nisan ayında durağanlaştı. Nisan ayında artış gösteren tek alt endeks ihracat pazarlarına olan inanç oldu. Kademeli açılma adımları ve mevsimselliğin, önümüzdeki aylarda inancı destekleyeceği öngörülüyor.

Beklenti Endeksi’nde artış sürdü

Beklenti Endeksi nisan ayında artışına sonlu ölçüde devam etti. İktisattaki kırılganlıklar nedeniyle iktisada ve dallara yönelik beklentiler zayıfladı. Faaliyetlere ait beklentiler ise artış eğilimi içinde oldu. Yaz aylarındaki muhtemel kademeli açılma ümidi, işlerdeki toparlanma beklentilerini destekledi. Nisan ayında bir evvelki aya nazaran 0,3 puan artan Beklenti Endeksi, böylelikle yeni yılda artışını yavaşlamakla birlikte sürdürdü.

Nisan ayında, önümüzdeki üç aya ait alınan yurtiçi siparişlerde artış hudutlu kalırken, ihracat siparişlerinde kıymetli artış yaşandı. Önümüzdeki üç ayın üretim beklentisi nisan ayında kuvvetli bir artış gösterdi. Bilhassa alınan yurtdışı siparişlerdeki artışa bağlı olarak üretim beklentileri kuvvetlendi.

Beklentilerde temel belirleyiciler ortasında, aşılama ve salgındaki gelişmeler kıymetli yer tutuyor. Kapatma ve kısıtlama tedbirleriyle alınacak sonuçlar ile salgının seyri, beklentileri şekillendirmeye devam ediyor. Ağır dönem olarak görülen yaz aylarına girilirken Bileşik Endeks’teki gelişmeleri salgının seyri, kısıtlamaların sonuçları ve inşaat kesimindeki faaliyetlerin düzeyi belirleyecek.

Eximbank, İsveçli EKN ile reasürans anlaşması imzaladı

Türk Eximbank ile İsveç’in resmi ihracat takviye kuruluşu EKN (Exportkreditnamnden) ortasında reasürans iş birliği mutabakatı imzalanarak yürürlüğe girdi.

Bankadan yapılan açıklamaya nazaran, ihracatın finansmanında değerli bir risk paylaşım modeli olarak ortaya çıkan reasürans sistemi ile süreç özelinde belirlenecek başkan ihracat dayanak kuruluşunun uyumunda tek dokümantasyon ve ortak finansal şartlar ile daha süratli ve aktif bir kredi tahsis süreci sağlanması hedefleniyor.

İmzalanan mutabakat ile Türk ve İsveçli firmaların üçüncü ülkelerde birlikte üstlenecekleri projeler kapsamında kendi ülkelerinden gerçekleştirecekleri mal ve hizmet ihracatına Türk Eximbank ve EKN tarafından sigorta/reasürans takviyesi sağlayacak bir düzenek öngörülüyor.

Türk Eximbank, öbür ihracat takviye kuruluşları, bölgesel/çok taraflı finans/kalkınma kuruluşları ve bankalar ile stratejik paydaşlıklar vasıtasıyla Türk firmalarının ek finansman kaynaklarına erişimlerini sağlayarak rekabet güçlerini artırmaya yönelik çalışmalarını azami uğraşla sürdürmekte olup, daha evvel de ABD, Birleşik Krallık, Fransa, Avusturya, Macaristan ve Danimarka’nın ihracat kredi kuruluşları ile imzalanmış olan emsal reasürans iş birliği mutabakatlarının sayısını artırmaya devam edecek.

“Petrol alır gibi makine ithalatını sürdüremeyiz”

ANKARA (DÜNYA)- Makine İhracatçıları Birliği (MAİB) Lideri Kutlu Karavelioğlu, baz tesiri olmadan birinci çeyrekte ihracatı yüzde 15 artırmayı başaran dalın, Nisan’da geçen yılın birebir periyoduna nazaran ihracatı yüzde 100 artırdığını bildirdi.

Böylelikle yılın birinci dört ayında ise ihracatın yüzde 30 arttığını belirten Karavelioğlu, “2019 sayıları üzerine 1,3 milyar dolar daha ekledik. Pandemi süreci bize yeni dostlar kazandırdı.” dedi.

Bu periyotta en fazla Türk makinesi alan ülkelerin; Almanya, ABD, İngiltere, Fransa ve İtalya olduğunu kaydeden Kutlu Karavelioğlu, “Yakaladığımız harikulâde performansın pandeminin baz tesirine dayandığı zannedilmesin. Biz başarımızı, rakiplerimizin aksine ihracat artışı ile kapatmış olduğumuz 2019 yılındaki bilgilerimizle kıyaslayarak da ortaya koyuyoruz.” diye konuştu. Karavelioğlu, ihracatın 2019’a nazaran ise yüzde 17 arttığını bildirdi.

AB ile Çin ortasındaki Özgür Yatırım Mutabakatının artan kamuoyu baskısı sebebiyle AB parlamentosundan onay alamadığına vurgu yapan Karavelioğlu, “Türkiye’nin Avrupa ve Avrupa’ya mal satmak isteyenler için stratejik bir ehemmiyeti var ve bölümümüz yükselen performansı ile bütün krizleri lehine çevirme yeteneğine sahip olduğunu bir kez daha gösterdi.” sözlerini kullandı.

Makine ithalatı yıllar süren bağımlılık oluşturuyor

Birinci çeyrek sonunda dış ticaret açığının yüzde 29 artarak 2,8 milyar dolara yükselmesinden korku duyduklarının altını çizen Kutlu Karavelioğlu, “Makine ithal etmenin yıllarca sürecek bağımlılıklar oluşturduğunu her fırsatta söylüyoruz. Bu alışkanlığın Türkiye’nin cari açığına çok olumsuz tesirleri olduğunu da istatistiklerle gözler önüne seriyoruz.” dedi.

Üretimin yüzde 60’ını ihraç eden dalın, iç talepten yalnızca yüzde 33 hisse alabildiğinin altını çizen Karavelioğlu, “Sektörümüzün karşılaştığı en büyük tehlike Batıdan gelen kredili mallar değil, Doğudan gelen dampingli ve düşük teknolojili mallardır.” diye konuştu.

İthalata yönelik damping soruşturmalarının çok uzun sürdüğünü aktaran Kutlu Karavelioğlu, şunları söyledi: “Bizim kendi koyduğumuz vergileri teşvik kapsamına alıp uygulanamaz hale getirmemiz başlı başına bir haksız rekabet konusu. Halbuki 11. Kalkınma Planımız, bölüme yönelik tehditlere karşı önlemler geliştirmeyi emrediyor. Bu önlemler ortasında Yatırım Teşvik mevzuatının günün gereksinimlerine nazaran elden geçirilmesi de var. Dünyanın en büyük makine pazarlarından biriyiz ve petrol alır üzere makine ithal etmeyi sürdüremeyiz. Türkiye’ye makine satmak isteyenler gelsin burada imalat yapsınlar istiyoruz lakin ithalata bu kadar açık bir bölümün yatırım çekmesi mümkün olamıyor.”